Xi: BRICS işbirliğinin temelini sağlamlaştırıp Küresel Güney'in gücünü büyütelim

Çin Cumhurbaşkanı Xi, şu an dünyada yüzyıldır görülmemiş küresel bir değişim sürecinin evriminin hızlandığını, kolektif olarak yükselen Küresel Güney ülkelerinin küresel çok kutupluluğunu savunan kritik bir güç haline geldiğini belirtti.

Aynı zamanda dünyada değişimlerle kargaşaların iç içe geçtiğini, çeşitli risk ve meydan okumaların üst üste ortaya çıktığını vurgulayan Xi, dünyayı istikrara ve huzura kavuşturmak için BRICS üye ülkelerinin mutlaka tarihi öncülük rolünü yerine getirip, tüm Küresel Güney ülkeleriyle ortak adım atarak,  uluslararası işlerde aktif, istikrarlı ve içtenli bir rol oynaması, insanlığın ortak refahını artırması gerektiğini ifade etti.

Xi Jinping, Küresel Güney ülkelerinin uluslararası hukuk boyutuyla hukuk üstünlüğü, ülkelerin egemen eşitliği, iç işlerine karışmama ve anlaşmazlıkların barışçıl çözümü dahil uluslararası ilişkilerin temel ilkelerini savunması gerektiğini dile getirdi.

Küresel Güney ülkelerinin uluslararası hukukların eşit uygulanmasını güvence altına alması, çifte standart uygulamasına başvurmaması, çok taraflılık bayrağını yüksekte tutması, Birleşmiş Milletler’in (BM) otoritesini ve rolünü koruması, çok taraflı uluslararası kurumlarda reform yapılmasını ve çalışma verimliliğinin artırılmasını desteklemesi gerektiğini belirten Xi, Küresel Güney ülkelerinin Dünya Ticaret Örgütü’ndeki (DTÖ) reformun doğru yönde ilerletilmesini sağlaması, uluslararası finans yapısında reformu teşvik etmesi ve gelişmekte olan ülkelerin temsil gücü ile söz hakkını artırması gerektiğini söyledi.

Xi, Küresel Güney ülkelerinin halk merkezli kalkınma anlayışına bağlı kalarak BM 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi’nin hayata geçirilmesini hızlandırması çağrısında bulundu.

Küresel Güney ülkelerinin güvenlik yönetişimini iyileştirip, geleneksel ve geleneksel olmayan güvenlik tehditlerini birlikte göğüslemesi gerektiğini belirten Xi, bu ülkelerin küresel iklim yönetişimini mükemmelleştirmesi ve geniş fikir birliğine sahip küresel yapay zeka yönetişim çerçevesinin oluşturulmasını hızlandırması gerektiğini ifade etti.

Xi Jinping, "Genişletilmiş BRICS"in büyük başarılarla gelişmeleri kaydetmek için mutlaka pratik işbirliğinin temelini  sağlam hale getirmesi gerektiğini vurguladı. Xi, "Genişletilmiş BRICS"in yeni yükselen pazarlar ve Küresel Güney ülkeleriyle yakın bağın getirdiği avantajı yerine getirmesi gerektiğini belirten Xi, dışa açık, işbirliği ve karşılıklı fayda ilkelerine sadık kalınması, endüstri ve tedarik zincirlerinin istikrarı ile kesintisiz akışının korunması, birleşik büyük pazar oluşturulması, inovasyon inkübatörünün oluşturulması, geleneksel endüstri sektörlerinin üretim seviyesinin yükseltilmesi, yeni yükselen endüstri sektörlerinin geliştirilmesi, geleceğin endüstrileri için düzenlemeler yapılması gerektiğini ifade etti. Xi, BRICS işbirliğini derinleştirmek için 5 maddelik bir öneride bulundu.

İlk olarak, açık kaynak ve herkese fayda ilkelerine dayalı yapay zeka inisiyatifini öne süren Xi, Çin’in BRICS üye ülkelerine hizmet veren açık kaynaklı yapay zeka platformu kuracağına işaret ederek, büyük dil modellerinin geliştirilmesini ve pratik işbirliğini destekleyeceğini, yapay zeka konulu eğitim kursunu ve çalıştayını düzenleyeceğini ve yapay zeka için dışa açık bir ekosistem oluşturacağını belirtti.

İkinci olarak ticaret ve yatırım kolaylığı inisiyatifini ortaya koyan Xi, Çin’in BRICS üye ülkeleri arasında özel ekonomik bölge ortaklığı kurulmasını, akıllı bir portal oluşturulmasını, politika uyumunun başlatılmasını ve dışa açılma ile kalkınmanın yeni örneklerinin oluşturulmasını önerdiğini ifade etti. Çin’in gelecek yıl BRICS Hizmet Ticareti Forumu’nu düzenleyerek ekonomik ve ticari işbirliğinde yeni büyüme noktasını artıracağını sözlerine ekledi.

Üçüncü olarak dijital endüstri işbirliği inisiyatifini dile getiren Xi, Çin’in BRICS ülkeleri arasında dijital endüstrisi bulut platformunun kurulmasını teşvik edeceğini, dijital beceri eğitimleri, teknik paylaşımlar ve endüstri bağlantısallığı artıracağını, böylece dijital ekonominin gelişimini ortaklaşa hızlandıracağını kaydetti.

Dördüncü olarak akıllı imalat işbirliği inisiyatifine değinen Xi, Çin’in BRICS ülkelerinin akıllı fabrikalar kurmasına, üretim sistemlerini daha standart hale getirmelerine, imalat sektörünün dönüşümünü hızlandırmasına yardımcı olacağını vurguladı.

Beşinci olarak bilim ve teknoloji alanında nitelikli personel yetiştiriciliği inisiyatifini öneren Xi, Çin’in BRICS ülkeleri arasında mühendis yetiştiriciliği ittifakının kurulmasını, mühendislerin ortaklaşa yetiştirilmesini ve iş yeteneklerini karşılıklı olarak tanımayı teklif ettiğini belirtti. Xi ayrıca BRICS üye ülkeleri arasında gençlere yönelik bilim, teknoloji ve inovasyon değişim programını hayata geçireceklerini, bu alanda, daha çok nitelikli personeli yetiştireceklerini dile getirdi.

Xi Jinping, bu yılın Çin’de 15. Beş Yıllık Plan’ın uygulanması için başlangıç yılı olduğuna işaret etti. 15. Beş Yıllık Plan’ın hem Çin’in öz kalkınması için parlak bir perspektif, hem de tüm dünya için geniş bir işbirliği listesi olduğunu vurgulayan Xi, Çin’in nitelikli kalkınmayı sürekli olarak ilerletmenin yanı sıra yüksek düzeyli dışa açılımı genişleteceğini, Küresel Kalkınma İnisiyatifi’ni hayata geçireceğini, Kuşak ve Yol ortak inşasının kaliteli gelişmesini hızlandıracağını, tüm dünya ülkeleriyle fırsatları paylaşacağını, refahı birlikte yaratacağını ve Küresel Güney ülkelerinin dayanışması ve kendi gücüne dayanarak gelişmesinde yeni destan yazacağını belirtti.

Toplantıya Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Güney Afrika Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi, Endonezya Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto, Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Abu Dabi Veliaht Prensi Halid bin Muhammed bin Zayed Al Nahyan, Brezilya ve Suudi Arabistan dışişleri bakanları, BRICS ortak ülkeleri ve ilgili konuk ülkelerin liderleri veya temsilcileri ile Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres gibi uluslararası kuruluşların sorumluları katıldı. Hindistan Başbakanı Narendra Modi toplantıya başkanlık etti.